Hiao Khanh, 29 tuổi, là thành viên của Đội Hành động Cộng đồng về sốt rét (CMAT) tại xã Chư Rcăm, huyện Krông pa, tỉnh Gia Lai. Đây là nơi có số ca mắc sốt rét cao nhất cả nước. Năm 2020, toàn huyện phát hiện hơn 200 trường hợp mắc sốt rét.

Hiao Khanh bắt đầu tham gia công tác phòng chống và kiểm soát sốt rét tại cộng đồng của mình từ năm 2019, sau khi bản thân anh mắc phải và chiến thắng căn bệnh này. Cho tới nay, Hiao Khanh phụ trách giám sát 2 thôn trong vùng. “Có lần tôi suýt chết” Hiao Khanh nói. “Tôi bị sốt cao trước khi được điều trị. Có thể nói đó chính là động lực để tôi tham gia vào cộng đồng phòng chống sốt rét, giúp giảm thiểu số ca mắc và tử vong do bệnh này ở xã mình.”

Người dân ở Krông Pa chủ yếu dựa vào rừng để kiếm sống. Họ "đi rừng, ngủ rẫy" thường xuyên mà lại thiếu thông tin về sốt rét, không biết cách phòng tránh nên có nguy cơ cao mắc bệnh.

Khi trời mưa, các khu định cư rải rác trong rừng của cộng đồng gần như bị chia cắt, vì nước ngập cả lối đi và các khúc cua trên địa hình dốc trở nên trơn trượt. Hiao Khanh và nhóm của anh phải sử dụng xe máy để đi đến các khu vực khác nhau trong cộng đồng nhằm giúp bà con phòng ngừa bệnh sốt rét. 

Các hoạt động chính của CMAT là truyền thông nâng cao nhận thức về phòng chống sốt rét, cung cấp các vật dụng bảo vệ như màn chống muỗi, xác định những người có khả năng mắc bệnh sốt rét, sau đó đưa họ đến các cơ sở y tế để xét nghiệm. Ngoài ra, CMAT cũng hỗ trợ những người đi rừng tuân thủ theo phác đồ và hoàn thành điều trị. 

Ảnh: Hiao Khanh - CMAT tận tình và tâm huyết trong hoạt động phòng chống sốt rét tại bản làng nơi mình sinh sống

Tin vui là người mắc bệnh sốt rét hiện có thể được chữa khỏi trong thời gian ngắn hơn với phương pháp điều trị phù hợp. Trước đây, WHO đã khuyến nghị phác đồ điều trị 14 ngày để ngăn ngừa tái phát bệnh sốt rét chủng P. vivax. Dựa trên bằng chứng mới nhất, WHO hiện đang đưa ra đề xuất lựa chọn phác đồ điều trị ngắn hơn (7 ngày). Tuy nhiên, việc đảm bảo người bệnh tuân thủ theo phác đồ điều trị là một thách thức. Phần lớn người dân nơi Hiao Khanh sinh sống gặp khó khăn về kinh tế nên họ đều muốn quay trở lại làm việc ngay sau khi cơn sốt giảm bớt. Bởi vậy, một phần công việc của Hiao Khanh là tìm kiếm và thuyết phục bệnh nhân quay lại điều trị. Giao tiếp là một khía cạnh quan trọng trong công việc của CMAT. Họ tích cực lắng nghe những mối quan tâm của bà con,  giải quyết những thắc mắc của họ và nhấn mạnh tầm quan trọng của việc hoàn thành toàn bộ quá trình điều trị. Nhờ đó, người bệnh có thể phục hồi hoàn toàn, họ được trở lại làm việc mà không có thêm bất kỳ biến chứng nào hoặc sự gián đoạn nào  do sốt rét gây ra.

Hiao Khanh chia sẻ: “Tôi hy vọng mọi người nhận thức được bệnh sốt rét để họ có thể tiếp cận các dịch vụ chăm sóc sức khỏe ngay khi có triệu chứng. “Chỉ cần một lời ‘cảm ơn’ từ bà con là đủ tiếp thêm sức mạnh cho tôi làm công việc này để chấm dứt sốt rét trên quê hương mình.”